Facebook
Twitter
Google+
YouTube
Blog
RSS Feed
පොත් බූන්දි
කැත මත ලස්සන සෙවීම- සරද සමරසිංහ ප්‍රබන්ධ ප්‍රවේශය
බූන්දි, 17:46:25
සමාජ ජීවිතය අපසාරී වෙමින් ද, ව්‍යුක්ත වෙමින් ද පවතින දේශපාලන මොහොතක අභීසාරී මෙන් ම සංයුක්ත ජීවන යථාර්තයක් වෙත පර්යාලෝකයක් එල්ල කරලන්නට කෙටිකතාවට හැකි යැයි මම විශ්වාස කරමි. නමුත් එසේ කරන්නට හැකි වන්නේ කෙටිකතාව නම් සාහිත්‍යයික ජොන්රයේ සමස්ථ ව්‍යුහ ලක්ෂණ තමන් තුළට අවශෝෂණය කරගෙන, එය, තමන් කෙරෙන් මතු කර, තමන් ගොඩ නගන කෙටිකතාව තුළ රඳවන්නට සමත්වන්නේ නම් පමණි. එය ප්‍රතිභාව මත හෝ කතිකාව මත පමණක් රඳන කාරණාවක් නොවේ. ප්‍රබන්ධකරණයේ ‘ගද්‍ය’ යනු හුදෙක් භාෂා ගොඩනැවීමක් මත පමණක් සිද්ධවන්නක් නොවේ. සාහිත්‍යයික බස යනු ‘භාෂා’ ඥානය යයි පටලවා ගන්නෝ භාෂා විකුම් පෑමට ගොස් සරලමතික සාහිත්‍යකරුවන් බවට පත්වෙති.

හූලියෝ කොර්තාසාර් කෙටිකතාව නවකතාවෙන් වෙන් කර පෙන්වන්නේ සටන් ක්‍රීඩා-කලා වපසරියක තබමිනි. එම අබිමුඛ කිරීම තුළ සැබැවින් ම කෙටිකතාව තේරුම්ගන්නට පහසු ය. කොර්තාසාර්ට අනුව නවකතාව ජය ගනුයේ ලකුණු රැස්කිරීම මත පදනම්ව ය. නමුත් කෙටිකතාවේ දී ජය පදනම් වන්නේ ‘නොකවුටය’ හෙවත් ප්‍රතිවාදියා මුළුමනින්ම ‘හාන්සි කර දැමීම’ මත ය. එහි වේගය හා තාක්ෂණවේදය එයාකාර ය. ජය යනු සාර්ථකත්වය යැයි ගතහොත් කෙටි කතාවක් සාර්ථක වීමට නම් සහෘදයා සමඟ හුරතල් වීමට ලියන්නාට කාලයක් හෝ අවකාශයක් ලැබෙන්නේ නැත. මොහොතින් මොහොත පුදුම ඵලවනසුළු දෑ සිදුවිය යුතු ය. නොහිතූ විරූ දෑ සිදු විය යුතුය. අවසානය නොකවුටයක් විය යුතුය. කොල්තාසාර් අන්තැනක කෙටිකතාවේ සන්දර්භය අපට අබිමුඛ කරන්නේ ද නොකවුටයක් පරිද්දෙනි. කතාව තුළට අන් යමක් නොව, කතාව පමණක්ම ඇතුල් කිරීමට අවශ්‍ය වන්නේ තුච්ඡභාවය නිසා යැයි තමන්ට සිතෙන බව කොල්තාසාර් පවසයි. හිත හිත කෙටිකතා ලිවව හැකි වුව කතාව තුළ හිත හිත ඉන්නට ඉඩ නැත. බරසාර කෙටිකතාකරුවකු වූ ඔහු කෙටිකතා ප්‍රබන්ධකරණය ගැන ස්වකීය භාවිතය තුළම අත්පත් කරගත් සිය මතය, තව දුරටත් ප්‍රසාරණය කරමින් පවසන්නේ කෙටිකතා ප්‍රබන්ධකරුවාට, ක්‍රමාණුකූලව ගොඩනැඟෙමින් ඉදිරියට යාමේ හැකියාවක් නොමැති බවත්, කාලය ඔහුට පක්ෂපාතී සහායකයෙකු නොවන බවත් කෙටිකතා ප්‍රබන්ධකරුවා දැනසිටිය යුතු බවයි. කොල්තාසාර්ට අනුව කෙටිකතා ප්‍රබන්ධකරුවා සතු එකම විසඳුම වන්නේ තිරස්ව ක්‍රියා කරමින් සාහිත්‍යමය අවකාශයක ඉහළ පහළ යාමයි.

මා ඉදිරියෙහි වන ‘කැත ගැහැණියකගේ සිහිනය’ කියවීමට ලක්විය යුත්තේ, මා ද අනුදත් කොල්තාසාරියානු කෙටිකතාද ප්‍රවාද ඔස්සේ යැයි මම හිතමි. කෙටි කතා සප්තකයකින් සමන්විත මෙම කෘතිය රචකයාගේ මංගල ප්‍රයත්නය වෙයි. කතා සියල්ල ම අතිශය සංක්ෂිප්තකර මුහුණුවරක රැඳේ. ඇතැම් කතාවක් මම, ‘ඉතා කෙටිකතා’ ලෙස නම් කරන සාහිත්‍යයික ජොන්රයට ආසක්ත වන පෙනේ. ඔහුගේ සෙසු කෙටිකතා ද අත්පත් කරගන්නේ මෙකී සංක්ෂිප්තභාවයට ලැදි තාක්ෂණවේදයක් ම වුව කොල්තාසාර් කීවාක් මෙන් සරද සමරසිංහ කතාව තුළ කතාව පමණක් ම රඳවයි. එය මෙහෙයවෙනු ලබෙන්නේ කවරක් විසින් දැයි දැන් පැහැදිලි ය. කතා සම්ච්චයේ කතා අතර සැරිසැරීමෙන් එය වඩාලාත් තහවුරු කර ගන්නට සහෘද මනසට අවකාශ ලැබේ.

සරද මිටි මොළොවන විශ්වය අතිශය සංකීර්ණ ය. ‘වීරයා’ ගේ සන්තානය තුළ ම ‘ප්‍රතිවීරයා’ ස්ථානගත කරන්නට නම් කතාකරුවකු තුළ අතිශයින් සූක්ෂ්ම, ඉසියුම් නිරීක්ෂණ විභවයක් පැවතිය යුතු ය. සරද තුළ එය පවතින බව පවසන්නට පැකිලිය යුතු නැති. ඔහු තනා ගන්නා සාහිත්‍ය බස ද සරලභාවය ම දෘඪතර වස්තූන් මත ආරෝපනය කරවයි.

"ප්‍රජාතන්තරවාදී ඩෝසරය කහපාටයි. ඒකට ප්‍රාජාතන්තරවාදී ඩෝසරය කියල කවුරුත් කියන්නේ නෑ. ඒත් හැමෝම ඒක දිහා බැලුවෙ හරිම ප්‍රාජාතන්තරවාදී හැඟීමකින්."
(-‘ප්‍රජාතන්තරවාදී ඩෝසරය’ කෙටිකතාව)

ගම-නගර ධ්‍රැවීකරණයේ සංසද්ධීන් බොහෝ අද්දැකීම් පතුළතින් ගලා යන ‘සර්ජනයක්’ මෙනි. වස්තු විෂයයෙහි පමණක් නොව භාෂාකෘතික භාවිතයහිද පෙන්වන අනන්‍ය ලකුණු, සරද, පළ කිරීමේ සුරතාන්තය තුළ නොගැළුණු නිර්මාණකරුවකු අප අභියස ස්ථානගත් කිරීමකි. ‘වීරයා’ තුළ ම වුව, සංක්ෂිප්තව හදන ‘සංසාර’ පසුබිම මෙකී භාෂාකෘතික ප්‍රතිපදාවත් රැකගනී. කතාවේ තානම ද, ‘වසා’ගේ අම්මාගේ තානම ම ය. යටින් එළූ දැළ, දැනට තියෙන්නෙ වතුර යට ය. මාළු පැටලීදැයි නැද්දැයි මතුපිට ඇසට නොපෙනේ. ‘වසා’ මෙන් කිමිදීමෙහි ලාලසාව වඩවාගන්නේ නම් පමණක් ‘සාහිත්‍යයික කොටහ’ වැඩි කරගත හැකි බව සරද අපට කියයි. බෝට්ටුවක් ගැනීමේ පළමු පියවර ඒ තුළ වේ. අවසන බෝට්ටු හය, හතක හිමිකරුවකු වන්නටද ඔහුට මෙන් ම අපිට ද බැරි කමක් නැති. ‘වසා’, වසන්තය අත්පත් කර ගන්නවා මෙනි.

‘කැත ගැහැණිය’ තුළ ඇත්තේ සමකාලින සමජයේ විවිධ පැතිකඩ ය. මේ මොහොතේ සමාජ ජීවිතය මෙයාකර ය. මේ විකල්ප ජීවිත නෙවේ, ඇත්ත ජීවිත ය. මේ විකල්ප සම්බන්ධකම් නෙවේ, ඇත්ත සම්බන්ධකම් ය. කොටින් ම මේ ප්‍රබන්ධ ජීවිත නොවේ, ඇත්ත ජීවිත යැයි කියන්නට ද බාධාවක් නැති.

සරද කතා සමුච්චය අහවර කරන්නෙ අලුත් සහශ්‍රකයෙ ජීවිත වල සංකීර්ණක ඉඟි කරමිනි. සෙන්ටෙනියල් පරම්පරාවෙ ස්වභාවය සමඟ සමාජ ජීවිතය වඩා සංකීර්ණ වනු ඇත. වික්ටෝරියානු ආකෘතිය තුළ ස්ථානගත කරන ලද ජීවිතය, කවර තාක්ෂණික සන්දර්භයක් ඇතුළත දී වුව, තමන්ගේ ආත්මගත පැවැත්ම හොයාගන්න ගැනීමට නියමිත ය. ඉදින්, ඊනියා ‘වික්ටෝරියානු ආත්ම’ මේ කතා වලට බය වෙන්නට පිළිවන් ය. නමුත් සාහිත්‍යයිකව අප කළ යුත්තේ ජීවන හා සමාජ යථාර්ථය ඥානනය කිරීම ය. ඒ සඳහා පමා වී වුව සරද අත්පත්කර ගන්නේ ඉතා පැහැදිලි ප්‍රවේශයකි. ඒ වනාහී මේ සහශ්‍රකය පුරා අරන් යා යුතු සංකීර්ණ ජීවන විලාශයේ සරල හරස්කඩකි.

මෙබඳු පළමු පොත් පළ කරන්නට පරක්කු වෙන එක හොඳ ය. ලියන සියල්ල ම පළ කළ යුතු යැයි නියමක් නොවේ. කීපවරක්වත් ස්වයං සංස්කරණයකට ලක් කර, ඉක්බිත්තේ පැත්තකට දැමිය යුතු පොත්, මුද්‍රණය කෙරන අවදියක සරදගෙ ‘කැත ගැහැණිය’ මට ‘ලස්සන’ වෙන්නේ මේකී අර්ථ සමුදායෙනි.

සරද සමරසිංහ හා මා අතර වන මිත්‍රත්වය අනූව දශකයේ ආරම්භය කරා ම විහිදෙයි. අපි එකම අවකාශයක ජනමාධ්‍ය ඉගෙන ගත්තෝ වීමු. ඉක්බිති මම ද ඔහු ද භෞතිකවම ජනමාධ්‍යකරණයේ නිරතවන්නෝ වූයෙමු. ඔහු ලංකාදීපයේත්, ලේක් හවුසියේත් වැඩ කරමින් සිටි අතර කලෙක නිහඬ වූ බවක් හැඟිණ. කොහොමත් සරද නිශ්ශබ්ද විලියම් කෙනෙකි. නමුත් කතා කරන විට ඇත්තේ කල්පයකින් කතා කළද එකවර මතක් වන සුළු කටහඬකි. පසු කාලීනව බූන්දිය බඳු අන්තර්ජාල අවකාශ වල ඔහු ලියන මාධ්‍යමය ලියවිලි කියනවන විට ඔහු තුළ වූ මාධ්‍යවේදියා එලෙසින්ම සිටින වග පෙනී මම මහත් සතුටට පත්වීමි. එහෙත් ඔහු ප්‍රබන්ධමය කතාකරුවකු බව දශක දෙකහමාරක් ඉක්මවූ අපේ මිත්‍ර ඉතිහාසය තුළ මා දැන සිටියේ නැත. දැන් ඔහු මා හමුවේ එය අනාවරණය කර ඇත. මිත්‍රත්වයන් හේතුවෙන් ලියන්නන් විශාලනයට ලක්කරන පුරුද්දක් නැති මා, කොර්තාසාරියානු ප්‍රවේශයකින් ඔහුගේ කතා කලාව වෙත පිවිසුණේ, එකී ප්‍රබන්ධ ලියවිලි වලින් මා අද්දකින ‘කෙටිකතාමය’ සහ ‘ඉතා කෙටිකතාමය’ නිමේෂ ගැන පහදාගන්නට ය. මා කියන දේ සත්‍යයක්දැයි අසත්‍යයක්දැයි පසක් කර ගන්නට සහෘද ඔබට බාධාවක් නැති.
වෙනත් සබැඳි |
සරද සමරසිංහ @ Boondi
මේ වියමන ඔබේ මූණු පොතට එක් කරන්න-
Tags- Katha Gahaniyage Heenaya (2017), Sarada Samarasinghe, Collection of Sinhala Short Stories, Sinhala Keti Katha, Julio Cortázar
Plus
ප්‍රතිචාර
අඩවි දත්ත
Facebook Page
Boondi Google+
Boondi RSS
මංජුල වෙඩිවර්ධනගෙන් තවත් වියමන්
කවි
සුළඟට අවනතව
කරන්ට්ස්
මම තොප නොහඳුනමි
කවි
[සන්තාන ගීතිකා - 7] අවාළු පැහැය විනිවිදිමිනි..
කවි
[සන්තාන ගීතිකා - 6] ස්මරණ නටඹුන් මත
පොත්
ඉකෙලොසීය සන්දර්භයක හකාවති කියවීම
තවත් පොත් බූන්දි
කාංචනාලගෙ පොකුණට ආපු පාත්ත මෙනවිය
සමහර කමටහන් සහ සමහර රජත
ලියෝ තෝල්ස්තෝයිගේ ඇනා කැරනිනා නවකථාව සහ ද්විත්ව කථා වින්‍යාසය පිළිබඳ විමසුමක්
'රැජින' තුලින් ඉතිහාසයට මානුෂික සංස්කරණයක්
හකාවතී- කියවල අඬන්නද? හිනාවෙන්නද?
බූන්දි නව ඊමේල් ලිපිනය- editorial@boondi.lk
BoondiLets
දාර්ශනිකයා සහ මී පැටවු
ආචාර්ය ඊ. ඩබ්ලිව්. අදිකාරම් මහත්මෝ පුදුම මොළොක් සිතක් ඇති කුළුණු බර කෙනෙකි. දවසෙක ඒ මහතාණන් ගේ නිවසට මම ගියෙමි. තමන්ගේ කාරය එහි ම තිබියදී කොහේ... [More]
What's New | අලුතෙන්ම
වෙසෙස්| පශ්චාත් සත්‍ය යුගයේ ජනමාධ්‍යයේ කාර්යභාරය අවසන්ද?

4-Mins

(සරද සමරසිංහ) ජනමාධ්‍යයේ පදනම වන සත්‍යය එළිදරවු කිරීමට යෑමේදී ඝාතනයට ලක්වුනු රිචඩ් ද සොයිසා නොමැතිව ලංකාවේ ජනමාධ්‍ය වසර 18ක් පමණ ‘පරණ’ වී... [More]
කවි| ඔබ

15-Secs

(මහේෂ් මුණසිංහ) (සැත්කමකින් අනතුරුව පුද්ගලයෙකුගේ මතකය මිනිත්තු 90 කට සීමා වේ.)

වෙළී වෙළී තැවරෙයි.
යනවා වුණත් යන්නට හැකි
කාලාවධිය කෙටියි... [More]
ඔත්තු| නුඹ සුළං රැල්ලක්ව- පෙබරවාරි 17

9-Secs

නිශාන්ත ෆර්නෑන්ඩුගේ පළමු කාව්‍ය සංග්‍රහය "නුඹ සුළං රැල්ලක්ව", 2017 පෙබරවාරි 17 වැනිදා සවස 3:00ට, මහවැලි... [More]
අදහස්| සිරිසේන සිදාදි එනවද, සිංහලේම ඉන්නවද?

2-Mins

(ඥානසිරි කොත්තිගොඩ) යහපාලන ආණ්ඩුව ඉවරද​? අගමැති වෙනස් වෙයිද​? එජාප නායකකම රනිල්ට අහිමි වේවිද​? මහින්ද අගමැති වේවිද​? මේ දිනවල ජනතාව අතර වැඩිපුර... [More]
අදහස්| පැ ර දු නේ ක වු ද ?

2-Mins

(නැදිමාලේ Miniහෙක්) මැතිවරණයක ජය පරාජය තමන් කැමති ඕනෑම රසකාරක අනුපාන හෝ තිත්ත අබිං දමා විග්‍රහ කර ගැනීම ඕනෑම පක්ෂයකට පුද්ගලයෙකුට කාගෙන්වත් බාධාවක්... [More]
අදහස්| [සරදගේ ලියුං හැකින්ස්]- 'මියන් කුමරා' අලි පැටියාට මියන්මාරයෙන් ලියුමක්

1-Mins

බෙල්ලන්විල හාමුදුරුවන්ව අපවත් කළ මියන්මාරයෙන් ගෙනෙන ලද ඇත් පැටියාට මියන්මාරයෙන් අවතැන් වීමට සිදුවී ඇති රෝහින්ග්‍යා සරණාගත පවුලක ළමයෙක් ලියුමක් එවලා.... [More]
කතන්දර| "ඇඳ යට කොටියෙක්"- ළමා කතන්දරය [වීඩියෝව]

28-Secs

"ඇඳ යට කොටියෙක්"- පොඩිත්තන්ට විනෝදාත්මක කතන්දරයක් [කාටූන්]- Anupa Lal ලියා, Suvidha Mistry සිත්තම් කළ "Under My Bed" ළමා කතන්දරයේ සිංහල... [More]
කවි| සදාතනික සිසු විරුවාණෙනි, මම නුඹේ ප්‍රේමවන්තිය වෙමි!

34-Secs

(සාරධිකා මංජරී හේරත්) වසන්තේ මල් පිපී තිබුනලු
අවාරෙට රඟහලේ තනියට
හන්තාන අළු වෙලා බෝ කල්
පුරුදු ලෙස ගිම්හාන සුළඟට
නුඹත් මේ සඳ දකිනවා ඇති
ප්‍රේම හැඟුමන් මතෙන් නලියන... [More]
Cine| ලාංකේය සිනමාව වාණිජවාදී විනෝදායන කර්මාන්තයක් වීම හා ධර්මසේන පතිරාජගේ ප්‍රේක්ෂාගාරය

19-Mins

(ජයන්ත අමරසිංහ / සමන් එම්. කාරියකරවන ) ධර්මසේන පතිරාජ ශ්‍රී ලාංකේය සංස්කෘතිය තුළ ශක්තිමත් ව ස්ථානගත ව ඇත්තේ ශ්‍රව්‍ය දෘශ්‍ය කවියෙකු ලෙසිනි. ඔහු අතින් කාව්‍ය, නාටක, ගීත,... [More]
කතන්දර| "සිංහ කොඩියෙ කතන්දරේ" සිංහයා කියා දෙයි! [වීඩියෝව]

20-Secs

අපේ ජාතික කොඩිය සහ එහි ඉතිහාසය ගැන පොඩිත්තන්ට කියාදෙන- "සිංහ කොඩියෙ කතන්දරේ"- [කාටූන්]

හඬ- මාෂා සුවනී, නයෝමි ගුණසිරි
පිටපත සහ සජීවීකරණය- බූන්දි... [More]
කතා-බස්| "බොහෝ ලේඛකයන් බයයි ඇත්ත කථාකරන්න!"- අශෝක හඳගම සමග කතාබහක්

6-Mins

(ඩිල්ෂානි චතුරිකා දාබරේ) ප්‍රවීණ සිනමාකරුවකු වන අශෝක හඳගම විසින් රචනා කරන ලද 'අම්මා සහ සඳ එළිය' කෙටිකතා සංග්‍රහය නව මුද්‍රණයක් ලෙසින් එළි දක්වා... [More]
අදහස්| [සරදගේ ලියුං හැකින්ස්]- එඩ්වඩ් කුමාරයාගෙන් එංගලන්තේ මහරැජීනට ලියුමක්

2-Mins

ලංකාවේ නිදහස් උළෙලට සපෝට් එකක් දෙන්න මේ දවස්වල ලංකාවට ඇවිල්ල ඉන්න එංගලන්තේ මහ රාජිනීන්වහන්සේගේ දෙවෙනි පුත්‍ර රත්නය වන එඩ්වඩ් කුමාරයාණන්වහන්සේ... [More]
BoondiLets| බර්ටොල්ට් බ්‍රෙෂ්ට් කියයි.
බැංකු මංකොල්ල කන්නේ ආධුනික හොරුන්ය. නියම වෘත්තීය හොරුන් කරන්නේ අලුතෙන් බැංකුවක් පිහිටුවීමය!
කවි| සිද්ධාර්ථ සහ මරියා ගේ පේ‍්‍රමයේ මහිමය!

28-Secs

(තුෂාරි ප්‍රියංගිකා) පිනිකැට අහුලමි
ඔබ එහි ඇද්දැයි බලමි
පිරිත් පැන් කළයකට දමා
තුන් සූත‍්‍රය වඩමි

මරියා මම! ඇසින් වට... [More]
අදහස්| මේ "අහවල් FM" වහුකුණු රේඩියෝවයි!

2-Mins

(තාරක වරාපිටිය) එක්තරා FM රේඩියෝ චැනලයක් විසින් නිතර විකාශය කරන, සමාජ මානසිකත්වය රෝගී කරවන එහි වැඩසටහන් පිළිබඳව පූර්ව දැනුම්දීම් කිහිපයක් ශ්‍රවණය කිරීමට... [More]
කවි| රයිපලයට තවත් පතුරොමක් ඔබමි.

14-Secs

(ලාල් හෑගොඩ) මාස පෝය දිනක
සඳ මත සිට
පොළොව දෙස
කැක්කුම් ඇසකින් බලමි

පෙම් කවක් ලිවිය යුතු උන් සැමට... [More]
ඔත්තු| කව්සිළුමිණ සහ අබෞද්ධ දෘෂ්ටීන් සහ ආසියානු සන්නිවේදන පර්යාවලෝකයන්- ජන. 26

14-Secs

දර්ශන අශෝක කුමාර විසින් රචිත "කව්සිළුමිණ සහ අබෞද්ධ දෘෂ්ටීන්" හා "ආසියානු සන්නිවේදන පර්යාවලෝකයන්" (Asian Perspectives... [More]
අදහස්| කතිරකාරයාගේ පෙබරවාරිය- ඔබ ඇවිත් යන්න එන්න!

5-Mins

(නැදිමාලේ Miniහෙක්) මැතිවරණය එන්නේ එල්ලය බලා ජනතාවගේ බඩටය. කතිරය යන්නේ දේශපානඥයාගේ සාක්කුවටය. කතිරයෙන් ගොඩ ගිය පසු ආණ්ඩුව, සභාව හෝ දේශපාලනඥයාට කතිරයත් කතිරකාරයාත්... [More]
Boondi Dot Lk · බූන්දියේ අපේ වැඩක් · editorial@boondi.lk
Home · Currents · Raha · Sookiri · Kavi · Dosi · Music · Plus · Facebook